TÜDEF: Paran kadar hukuk dönemi başladı, sıkıntılar büyüdü

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre düzenlenen 'Gider Avansı Tarifesi Hakkında Tebliğ 1 Ekim 2011 tarihi itibariyle yürürlüğe girdi. Tebliğ hükümlerine göre tüketici açtığı dava ile ilgili tüm masrafları peşin olarak ödemekle yükümlü. Uygulama tepki çekiyor.

Tüketici Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) Genel Başkanı Sıtkı Yılmaz, düzenlediği basın toplantısında, uygulama ile tüketici hukukunun göz ardı edildiğini söyledi. Yılmaz, bu düzenleme ile bakanlığın bir taraftan adaletin gecikmesi ayıbından kurtulmayı planladığını, ancak uygulamanın tüketiciyi mağdur ettiğini söyledi.

Tüketicinin tek isteğinin ayıpsız adalet olduğunu dile getiren Sıtkı Yılmaz, tüketicinin peşin para uygulamasının mantığını anlayamadığını öne sürdü. Yılmaz, daha önce ilk aşamada 19,30 TL masrafla dava açabilen tüketicinin, dava sürecinde ve gerektikçe diğer masrafları öderken, 1 Ekim'de yürürlüğe giren tebliğle mahkeme sürecinde olası tüm masrafları peşin ödeyerek dava açma durumu ile karşı karşıya bırakıldığını kaydetti. TÜDEF Genel Başkanı Sıtkı Yılmaz şöyle devam etti:"Yeni duruma göre tüketici dava açmaya karar verdiği takdirde; en az üç tanık için 63 TL, bilirkişi için 150 veya üçlü bilirkişi için 450 TL, keşif bedeli için 205, gider avansı için 50 TL ödemek zorunda kalacak. Tüketici ayrıca taraf sayısının 5 katı kadar olan 60 TL tebligat gideri olmak üzere 528 TL ile 828 TL ödemeyi göze almak durumundadır. Keşif ve bilirkişinin gerekmediği davalarda ise tüketici en az 378 TL ile 528 TL arasında masraf ödemek durumundadır. Bu masraflar dava açma aşamasında tüketicinin caymasına neden olmaktadır. Dava açmak isteyen tüketici de davanın seyrine göre bilirkişi ve keşif gibi durumların gerekip gerekmediği konusunda bilgi sahibi değildir. Bu durum ayrıca avukat ihtiyacı da doğurmakta ve masrafları katlamaktadır.Tüketici para bulamadığı takdirde bu masrafları ödemekten kaçınmakta ve sonuçta mağdur olmaktadır. Başka bir deyişle parası kadar hukuk talep etmekle karşı karşıya kalmaktadır”.

ALMANYA’DA DA UYGULAMA VAR AMA…

Almanya’da da benzer uygulamalar olmakla birlikte, ödeme gücü olmayan tüketicinin masraflarının devlet tarafından karşılandığına dikkat çeken Yılmaz, hak arama konusunda tüketiciyi cesaretlendirmek adına benzer tedbirlerin tebliğ hazırlama sürecinde alınması gerektiğini vurguladı. Adalet Bakanlığı’nın bu durumu dikkate almadığını belirten Sıtkı Yılmaz, bu süreçte Gümrük ve Ticaret Bakanlığı (Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü) ile tüketici örgütlerinin görüşlerine de ihtiyaç duyulmadığını dile getirdi.

Tüketicinin Korunması hakkındaki kanunun 23. maddesinde, tüketici örgütlerince açılacak davalarda bilirkişi ücretlerinin bakanlıkça ödenme hükmünün bulunduğuna işaret eden TÜDEF Genel Başkanı Yılmaz, “Aynı imkanın bu düzenleme ile tüketicilere de tanınması son derece uygun olurdu. Bu eksikliğin giderilmesi için TÜDEF olarak ilgili tüm bakanlıklar nezdinde gerekli girişimlerde bulunacaktır.Tüketiciyi mağdur eden bu uygulamalardan ivedilikle kurtarılması için gerekli yasal düzenlemelerin yapılmasını ve tüketicilerin açtıkları davalarda gider avansının kaldırılmasını talep edecektir. Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun özel bir kanundur.Bu düzenlemenin de Tüketici kanununun ruhuna uygun hale getirilmesi gerekir. Sorumluluk hükümetindir.” dedi.