Ağca: Afyonkarahisar'daki işletmelerin yüzde 99'u aile içi işletme

Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ) İşletme Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Veysel Ağca, Afyonkarahisar'daki işletmelerin yüzde 99'unun aile içi işletme olduğunu bildirdi. Ağca, bu işletmelerin Küçük Orta Boy İşletme (KOBİ) olduğu için yeterince gelişemediğini kaydetti.

Afyonkarahisar Korel Termal Otel'de düzenlenen 'Aile İşletmeleri Yönetimi' konulu toplantıda konuşan Ağca, Afyonkarahisar'ın temel sıkıntısının işletmelerin yüzde 99'unun aile işletme olması olduğunu ifade etti. İlde büyük boy işletmenin çok az olduğunu aktaran Ağca, ilin geçmiş 20 yılına bakıldığında Türkiye ve dünya ölçeğinde büyük bir işletme üretemediğinin görüldüğünü belirtti.

Ağca, büyük bir imparatorluk olmak, günümüz küresel iş ortamında öncelikle ayakta kalmak, sürdürülebilir bir rekabet elde etmek ve sektör ortalamasının üzerinde kazanç elde edilmek isteniyorsa büyümenin şart olduğunu kaydetti. Ağca, büyümek için de yenilikçi olmanın şart olduğunu vurguladı.

Girişimci olmak için 3 önemli unsur olduğunu bunların yenilikçilik, risk alma ve cesaret olduğunun altını çizen Doç. Dr. Ağca, "Bunlar şu anda çağdaş girişimcilik anlayışının dünyada global ölçekte faaliyet gösteren girişimcilerin en temel, en belirgin özellikleri olarak karşımıza çıkıyoruz. Girişimcilik kültürü bu. Kültür öyle bir anda ortaya çıkacak bir şey değil. Kültür paylaşılan, genel anlamda organizasyon kültüründen bahsediyorum. Bu ufak ufak adımlarla en az 5 yılda yerleştirilecek kültürel anlayış. Organizasyonların sahip olduğu kişilere kültür denir. Bunun oluşması zaman alır. Yani yenilikçilik, risk alma ve cesaret bizim temel karakterimiz olmadığı sürece biz şu an küresel anlamda bu imha edici, yıkıcı, acımasız rekabet ortamında başarılı olamayız." dedi.

Türkiye'de şu anda KOBİ'lerin yüzde 92'sinin aile işletmesi olduğunu belirten Ağca, bir bakış açısına göre de her yüz işletmenin 96'sının KOBİ olduğunu söyledi. Bunların iç içe olduğunu dile getiren Ağca, "Demek ki aile içi işletmelerin nereden baksan yüzde 91'i KOBİ. KOBİ, Küçük Orta Boy İşletme demek. 250 kişiden az çalışanı olacak. Mali bilanço değeri 25 milyondan aşağıya olacak. Bu yüzden girişimcilik çok önemlidir. Girişimcilik büyük işletme kurarak başlatılmaz. Bir şeyi küçük olarak başlatacaksınız. Büyüme potansiyeli olan bir şey olarak elinizde olacak. O zaman başarılı olursunuz. Ama çok önemli bir şey daha söylüyorum. Türkiye'de kurulan her 100 işletmenin 60 tanesi ilk 5 yılda kapanıyor. Kurulan her 100 işletmeden 92 tanesi aile işletmesidir. Bu aile işletmelerinin de yüzde 50'si ikinci nesile devretmiyor. Birinci nesilde kalıyor. Burada çok önemli yönetim ve girişimcilik zafiyetleri var." diye konuştu.

Girimcilik kültürünün aileden başladığına değinen Ağca, "Bu çok doğru. Osmanlı İmparatorluğu'nun 700 yıl nasıl ayakta kaldığını biliyor musunuz? Varis yetiştirme, şehzade yetiştirme programı olmasa nasıl ayakta kalırdı. Günümüzde de imparatorluklar var. Koç, Sabancı bir aile işletmesi imparatorluğu. Bunlar böyle tesadüfen yönetilmiyor. Dünyanın değişik yerlerinde aile işletmeleri var. Kurmuş oldukları nesil yetiştirme programlarıyla oluyor. Bu ailede başlıyor. Daha sonra bunlara imparatorluğun böyle küçük birimleri verilerek her yönüyle yetiştiriliyorlar. Bunlar öyle sıradan şeyler değil." ifadelerini kullandı.